مساحت استان : ۲۸۱۷۹ کیلومتر مربع.

رتبه استان از حیث وسعت : پانزدهمین استان

استان خراسان شمالی با مساحتی حدود ۲۸۱۷۹ کیلومتر مربع از 8 شهرستان بجنورد (مرکز استان)، شیروان ،اسفراین، مانه و سملقان ،جاجرم ، فاروج و گرمه و راز و جرگلان تشکیل شده است. این استان از نظر موقعیت جغرافیایی؛ از شمال با کشور ترکمنستان، از شرق و جنوب با استان خراسان رضوی، از جنوب غربی با استان سمنان و از غرب با استان گلستان هم مرز است

کوههای استان از نظر زمین شناسی حاصل آخرین حرکات کوهزایی دوران سوم و از کوههای جوان می باشند . این کوهها به دو بخش عمده :          1- رشته کوه کپه داغ                 2- رشته کوه آلاداغ تقسیم می شوند .

رشته کوه کپه داغ : این رشته کوه در شمال استان واقع شده و بوسیله گسل عشق آباد ( گسل کپه داغ ) از دشتهای پست ترکمنستان و بوسیله رودخانه اترک و دشتهای مانه و سملقان ، بجنورد ، شیروان و فاروج از رشته کوه جنوبی آلاداغ جدا می شود .
این ارتفاعات شباهت زیادی از نظر ساختار زمین شناسی با زاگرس دارند و وجود گسلهای متعدد ساختار رسوبی ، نامتقارن بودن چینها ، فقدان فعالیتهای آتشفشانی و وجود سنگهای دارای درز و شکاف آن شرایط مساعدی برای ذخایر آب زیرزمینی و منابع نفت و گاز ایجاد می نماید .
رشته کوه آلاداغ : این ارتفاعات توسط دشتهای مانه و سملقان ، بجنورد ، شیروان ، فاروج ، از رشته کوه کپه داغ جدا شده است . آلاداغ در غربی ترین منطقه در حوالی جاجرم بوسیله یکسری کوههای کم ارتفاع به رشته کوهستانی شاه کوه البرز می پیوندد . جبهه شمالی آلاداغ با یکسری پرتگاههای گسلی به رود اترک و جبهه جنوبی آن از طریق گسلهایی با دشت جاجرم ارتباط پیدا کرده است

مناطق کوهستانی : دره های سرسبز ، رودهای پرآب ، دریاچه  پشت سدها ، آبشارهای فراوان چون ایزی ، حمید بیار ، اوغاز کهنه ، اسطرخی و دره هایی چون بازخانه ، درکش ، هاور ، روئین ، گلیان ، زوارم ، استاد ، خسرویه ،پارک جنگلی گوئینیک ، غارهایی چون بیدک ، گسک ، درق ، پوستین دوز ، گنج کوه و بخش کوچکی از صدها جاذبه مناطق کوهستانی استان می باشد .این مناطق برای ورزشهای زمستانی و کوهنوردی ، صخره نوردی و نیز بسیار مناسب می باشند .

آبهای معدنی : این آبها به دلیل املاح و خاصیت درمانی می توانند بعنوان یکی از جاذبه های گردشگری استان به حساب آید . از جمله می توان به آب معدنی ایوب پیغمبر در گیفان ، آب معدنی بش قارداش در بجنورد ، مختومی در شیروان ، مهمانک در مانه و سملقان و حاج سست در اسفراین اشاره نمود .

موزه مردم شناسی شهر بجنورد و موزه حیات وحش رباط قره بیل ( جاجرم ) از موزه های موجود استان می باشند

.